Các loại mối thường gặp ở Việt Nam và cách phân biệt
Thứ hai - 05/10/2026 10:54
Phân biệt mối đất, mối gỗ khô, mối gỗ ẩm qua nơi làm tổ, dấu hiệu và mức phá hoại. Biết đúng loại mối để chọn cách diệt phù hợp.
Nói "nhà có mối" thì chưa đủ, vì mỗi loại mối làm tổ ở một nơi, phá hoại theo cách riêng và cần phương pháp xử lý khác nhau. Xác định đúng loại mối là bước đầu tiên để diệt đúng chỗ, tránh xịt thuốc tốn công mà mối vẫn quay lại. Bài viết này giúp bạn nhận biết các nhóm mối thường gặp trong nhà ở và công trình tại Việt Nam.Mỗi loại mối có nơi làm tổ và cách phá hoại khác nhau nên cần xử lý khác nhau. Lưu ý: tên gọi mối trong dân gian có thể chồng lấn nhau. Bài viết phân loại theo nơi làm tổ để bạn dễ nhận biết. Để xác định chính xác loài, bạn nên nhờ kỹ thuật viên khảo sát tại chỗ. 1. Mối đất (mối ngầm) Đây là nhóm mối gây hại phổ biến nhất ở các đô thị nóng ẩm như TP.HCM. Mối sống chủ yếu dưới đất, cần độ ẩm cao và di chuyển lên công trình qua các đường hầm đất.
Nơi làm tổ: dưới nền đất, quanh móng, gốc cây, có thể len vào tường, khe nứt, hố kỹ thuật.
Dấu hiệu: đường mối bằng đất bám tường, nền, chân cột; gỗ bị ăn rỗng nhưng lớp ngoài còn mỏng; mối thợ chạy ra khi gạt đường hầm.
Mức phá hoại: cao, vì đàn đông và ăn liên tục, ăn được cả gỗ, giấy, thùng carton và có thể làm hỏng vật liệu khác trên đường đi.
Hướng xử lý: tìm và xử lý tổ ở dưới đất, kết hợp phun lây lan, bả, hàng rào hóa chất quanh nền.
Mối đất xây đường hầm bằng đất để di chuyển từ nền lên tường, đồ gỗ.
2. Mối gỗ khô Khác với mối đất, mối gỗ khô sống ngay bên trong gỗ khô và không cần tiếp xúc đất hay nhiều độ ẩm. Chúng thường vào nhà qua đồ gỗ, nội thất mới mua hoặc mối cánh bay vào rồi làm tổ trong gỗ.
Nơi làm tổ: trong khung gỗ, cửa gỗ, tủ, bàn ghế, giường, khung tranh.
Dấu hiệu: mùn cưa và phân dạng hạt nhỏ rơi dưới đồ gỗ; lỗ nhỏ trên mặt gỗ; gỗ nghe rỗng khi gõ. Thường không có đường mối đất.
Mức phá hoại: đàn nhỏ hơn mối đất nên phá chậm, nhưng khó phát hiện vì nằm trong gỗ.
Hướng xử lý: xử lý trực tiếp lên đồ gỗ bị nhiễm (bơm, phun, xử lý bề mặt). Đồ nhỏ có thể cần cách ly khi xử lý.
Mối gỗ khô để lại phân dạng hạt nhỏ quanh lỗ thoát trên đồ gỗ.
3. Mối gỗ ẩm Mối gỗ ẩm ưa gỗ có độ ẩm cao như gỗ mục, gỗ ngấm nước hoặc gỗ ở nơi dột, rò rỉ. Chúng ít xuất hiện hơn hai nhóm trên trong nhà ở, nhưng có thể gặp ở khu vực ẩm thấp.
Nơi làm tổ: trong gỗ ẩm, gỗ mục, gốc cây, khung gỗ chạm đất ẩm.
Dấu hiệu: gỗ ẩm, mềm, mục kèm đường hầm bên trong; thường đi cùng nguồn nước rò rỉ hoặc thấm.
Hướng xử lý: xử lý mối kết hợp khắc phục nguồn ẩm (sửa rò rỉ, thay gỗ mục, thông thoáng), vì nếu còn ẩm thì mối dễ quay lại.
Bảng so sánh nhanh các loại mối
Tiêu chí
Mối đất
Mối gỗ khô
Mối gỗ ẩm
Nơi làm tổ
Dưới đất, nền, tường
Trong gỗ khô, đồ nội thất
Trong gỗ ẩm, gỗ mục
Đường mối đất
Có, rõ
Thường không có
Ít gặp
Dấu hiệu nổi bật
Đường hầm đất bám tường
Phân dạng hạt, mùn cưa
Gỗ mềm, mục, ẩm
Độ ẩm cần thiết
Cao
Thấp
Rất cao
Hướng xử lý chính
Xử lý tổ, nền, hàng rào hóa chất
Xử lý trực tiếp đồ gỗ
Xử lý mối và khắc phục ẩm
Mối cánh khác mối thợ như thế nào? Trong một đàn mối có nhiều "tầng lớp" với nhiệm vụ khác nhau. Bạn không cần nhớ hết, chỉ cần phân biệt hai nhóm hay gặp nhất:
Mối thợ: thân trắng ngà, không cánh, sợ ánh sáng, chịu trách nhiệm đi kiếm ăn và phá hoại gỗ.
Mối cánh (mối sinh sản): thân sẫm hơn, có hai đôi cánh dài, bay ra vào mùa mưa để lập đàn mới rồi rụng cánh.
Thấy mối cánh bay vào nhà nghĩa là có đàn trưởng thành ở gần. Xem thêm bài Mối bay vào nhà là điềm gì? Thực tế và cách xử lý hiệu quả.Mối cánh bay ra vào mùa mưa để lập đàn mới, sau đó rụng cánh. Làm sao phân biệt mối cánh và kiến cánh? Mối cánh và kiến cánh hay bị nhầm vì cả hai đều bay ra sau mưa. Có thể phân biệt nhanh qua ba điểm:
Chọn đúng phương pháp: mối đất cần xử lý tổ dưới đất, mối gỗ khô cần xử lý trực tiếp đồ gỗ.
Tránh xử lý sai chỗ: xịt vào đồ gỗ mà tổ mối đất nằm dưới nền thì mối vẫn còn.
Ước tính chi phí chính xác hơn: mỗi loại mối kéo theo khối lượng thi công khác nhau, xem thêm bài giá diệt mối tại TP.HCM.
Phòng mối đúng cách về sau: mối đất cần hàng rào hóa chất, mối gỗ ẩm cần khắc phục ẩm.
Khi nghi nhà có mối, bạn có thể đối chiếu thêm với bài 7 dấu hiệu nhà bị mối, sau đó chụp ảnh gửi kỹ thuật viên để xác định loại mối. Dịch vụ diệt mối tại Nam Việt Công ty TNHH TM & DV Trừ Mối Nam Việt có trụ sở tại Gò Vấp, nhận khảo sát, xác định loại mối và xử lý cho nhà ở, văn phòng, nhà hàng, nhà xưởng tại TP.HCM và các tỉnh lân cận. Xem thêm dịch vụ diệt mối giá rẻ và quy trình diệt mối tận gốc 5 bước. Chưa biết nhà mình bị loại mối nào? Gọi hotline 0907.741.077 hoặc nhắn Zalo 0919.656.239, gửi kèm vài tấm ảnh để được xác định loại mối và tư vấn cách xử lý.